"Quà tặng" cho môi trường Việt Nam
Hà Nội mới, ngày 26/08/2008
Tối 25/8, tại Nhà hát lớn Hà Nội đă diễn ra Lễ trao giải Cúp vàng "V́ sự nghiệp bảo vệ môi trường Việt Nam" lần thứ II-năm 2008 cho 60 đơn vị và cá nhân trong cả nước đă có những đóng góp to lớn để bảo vệ môi trường trong những năm qua. Trong số này, đă có hai đơn vị đặc biệt tiêu biểu, đă đưa các công nghệ mới tiên tiến vào xử lư t́nh h́nh ô nhiễm của Việt Nam là Cty Xử lư chất thải rắn Việt Nam với công nghệ POSI – SHELL - xử lư rác thải triệt để và Tập đoàn dầu khí Macron chuẩn bị đưa công nghệ DCR vào xử lư sự cố tràn dầu và ô nhiễm môi trường.
Xử lư rác bằng chất keo và xi măng
TP.HCM đang đứng trước t́nh trạng vô cùng cấp bách về địa điểm chôn lấp rác v́ hết năm 2006 - một trong hai băi rác của thành phố phải đóng cửa v́ đă vượt khối lượng tiếp nhận cho phép. Đúng lúc đó, Cty Xử lư chất thải rắn VN-VWS đă đưa vào công nghệ POSI - SHELL, công nghệ mới tiên tiến nhất được sử dụng tại Hoa Kỳ trong 2 năm qua và lần đầu tiên được áp dụng tại châu Á) để xây dựng khu xử lư chất thải rắn Đa Phước. Địa điểm xây dựng là một khu đất śnh lầy, quanh năm bị ngập nước chỉ toàn dừa nước và cỏ dại. V́ vậy, Cty đă phải xây dựng hệ thống đê bao vững chắc để ngăn nước chiều, gia cố nền móng và dải lớp lót có độ bền vĩnh cửu, lắp đặt hệ thống thu nước ngầm phía dưới để nền móng không bị sụt lún.
Ngày 1/11/2007, khu liên hợp bắt đầu đi vào hoạt động với công xuất 3.100 tân/ngày và có thể tiếp nhận rác trong thời gian 21 năm. Ông David Dương - GĐ Cty cho biết, đây là công nghệ sử dụng chất phụ gia keo được trộn chung với xi măng và bột vôi (được nhập khẩu từ nước ngoài) rồi phun lên bề mặt của rác. Hàng ngày rác được tiếp nhận đến đâu sẽ phun xịt đến đó. Máy Posi-Shell có thể sử dụng liên tục với hiệu quả cao trong mọi điều kiện thời tiết khắc nghiệt, kể cả trong điều kiện mưa gió. Công nghệ phun xịt này đem lại hiệu quả tối ưu hơn so với phương pháp thông thường là sử dụng đất và bạt. Lớp phủ được rải và nén chặt có tác dụng giảm bớt tối đa mùi hôi, ngăn nước rỉ rác thẩm thấu vào tầng nước mặt (v́ đă có hệ thống để bao vững chắc ngăn nước triều), diệt côn trùng và pḥng ngừa hỏa hoạn xảy ra trong băi chôn lắp.
Công nghệ này c̣n giúp tách rời nước mưa ra khỏi băi rác, giảm bớt tổng lượng nước phải xử lư. Mùi phát sinh từ rác c̣n được khống hế bằng máy phun sương khử mùi được xịt hàng ngày. Ông David Dương cho biết: không có thứ ǵ là bỏ đi cả. Trong quá tŕnh tiếp nhận rác, tại đây sẽ có hệ thống thu gom nước rỉ rác và thu phí ga. Khí ga thu sẽ được dùng phát điện cho các hoạt động của khu liên hợp và dư sẽ ḥa vào lưới điện. Nước rử rác sẽ tái được sử dụng vào các mục đích sinh hoạt, tưới cây, xịt nước rửa đường, xịt khống chế bụi trong quá tŕnh xây dựng... Bên cạnh đó là nhà máy phân loại tài chế 500 tấn ngày, nhà máy chế biến phân compost 1000 tấn/ngày. Ông Dương cho biết thêm, sau 21 năm, khi hết thời hạn tiếp nhận rác là 15 thu hết khí gaz để phát điện, sau đó ngay tại đây sẽ mọc lên một sân golt hiện đại tầm cỡ thế giới.
DCR - Công nghệ xử lư ô nhiễm sự cố tràn dầu
Theo thông kê của Bộ Tài nguyên và Môi trường cho thấy, đă có 20 tỉnh và thành phố ở nước ta bị ảnh hưởng dầu tràn, lượng dầu thu gom được vào khoảng 1,721 tấn (xử lư được 1.440 tấn). Con số này hầu như không đáng kể so với khối lượng dầu loang hàng chục ngh́n tấn thực tế ở vùng lănh hải nước ta cũng như trên biển Đông. Trong khi đó, vấn đề giải quyết ngày càng lúng túng, Chính phủ, các bộ ngành và các ủy ban quản lư lưu vực sông Cầu, sông Đồng Nai... đă phải ngồi với nhau t́m cách để giải quyết với từng công việc cụ thể, bức bách. Đặc biệt, mỗi khi xảy ra ô nhiễm, việc t́m nguồn phát sinh, thu gom, xử lư chất thải dầu cũng như đất bị ô nhiễm lâu năm diễn ra khá phức tạp.
Chính phủ Việt Nam đă kêu gọi các tập đoàn nước ngoài đưa vào việt Nam những công nghệ mới nhằm giúp xử lư những sự cố trên. Hướng ứng lời kêu gọi đó, tập đoàn Macron đă đưa công nghệ DCR (xử lư về phản ứng hóa học) vào Việt Nam. Bà Huỳnh Thu, đại diện Macron tại VN cho biết, Công nghệ DCR của Cty Tasmani, một thành viên của tập đoàn Macron, nắm giữ giấy phép độc quyền về thiết kế và thực hiện. Công nghệ này đă được 2 bang Alaska và California của Mỹ sử dụng độc quyền trong việc ổn định đất, xử lư chất cặn và các ứng dụng về nhựa và axit.
DCR bao gồm các lĩnh vực về hữu cơ, vô cơ, hạt nhân và các ứng dụng khử halogen, khắc phục các vấn đề môi trường.Công nghệ đă được sử dụng rộng răi trên toàn thế giới với các dự án đáng chú ư như sự cố tràn dầu, xử lư rác thải lâu năm nguy hiểm, quan trọng nhất. Kể từ năm 1975 tới nay, DCR đă xử lư hơn 5 triệu m3 các loại đất bị ô nhiễm nặng. Trong đó, các chất cặn bă đă được xử lư thành công bằng các quy tŕnh DCR tại hơn 80 địa điểm khác nhau trên thế giới. Xử lư rác thải nguy hiểm và ít nguy hiểm bằng công nghệ DCR rất đơn giản. Bởi đây là một ḷ phản ứng di động, nơi nào có ô nhiễm là có thể di chuyển ḷ phản ứng tới khá dễ dàng. Khi đó ḷ phản ứng sẻ thu gom các chất ô nhiễm trong đất và nước ngầm (cặn dầu, cặn dầu đă phân tích trước khi xử lư, chất ESP, chất thải gây ô nhiễm và chất thải ở rănh, cống) và xử lư.
Trong quá tŕnh xử lư, công nghệ tự phân tách luôn các chất thải, thành các chất hữu dụng trong nông nghiệp cũng như công nghiệp như: chất thải đó trộn vào phân bón, trộn vào làm các khối tấm xi măng hoặc làm các nhiên liệu thay thế nhựa đường (trải thảm đệm mặt đường). Nhờ vậy, chúng ta không phải chôn và đốt rác thải mà hàng trăm năm sau khi chôn vẫn c̣n nguyên vẹn. Bà Thu cho biết, với công nghệ DCR, về mặt kinh tế so với đất hay xử lư thường, rử hơn 35- 50% đối với loại có tính nguy hiểm cao và 35- 50% so với loại có tính ít nguy hiểm hơn. Đặc biệt, khách hàng thuê để xử lư không bị ràng buộc pháp lư sau khi sản phẩm đă được loại bỏ và chí phí vận chuyển công nghệ DCR.
Ngân Hạ